{"id":248,"date":"2020-03-22T15:10:41","date_gmt":"2020-03-22T12:10:41","guid":{"rendered":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/chapter\/barindirma-secenekleri\/"},"modified":"2022-06-05T19:29:12","modified_gmt":"2022-06-05T16:29:12","slug":"barindirma-secenekleri","status":"publish","type":"chapter","link":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/chapter\/barindirma-secenekleri\/","title":{"raw":"Bar\u0131nd\u0131rma Se\u00e7enekleri","rendered":"Bar\u0131nd\u0131rma Se\u00e7enekleri"},"content":{"raw":"\u00d6YS dahil olmak \u00fczere \u00e7o\u011fu kurumsal \u00f6\u011frenim sistemlerini bar\u0131nd\u0131rmak i\u00e7in \u00fc\u00e7 se\u00e7enek vard\u0131r:\n<ul>\n \t<li>G\u00fcvenlik duvar\u0131n\u0131z\u0131n arkas\u0131nda bulunan<\/li>\n \t<li>Tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan<\/li>\n \t<li>Herkese a\u00e7\u0131k bulutta bar\u0131nd\u0131r\u0131lan<\/li>\n<\/ul>\n\u00c7o\u011fu \u00d6YS tedarik\u00e7isi ilk iki se\u00e7ene\u011fi sunar; bir k\u0131sm\u0131 \u015fimdi sonuncuyu sunuyor. Tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan bir \u00d6YS'nin, personeliniz taraf\u0131ndan sizin g\u00fcvenlik duvar\u0131n\u0131z\u0131n arkas\u0131na kurmas\u0131 (\u201cg\u00fcvenlik duvar\u0131n\u0131z\u0131n arkas\u0131ndaki\u201d se\u00e7ene\u011fi) yerine, tedarik\u00e7inin sunucusunda kendi \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 taraf\u0131ndan kurulur ve y\u00f6netilir. Herkese a\u00e7\u0131k bulutta bar\u0131nd\u0131r\u0131lan \u00e7\u00f6z\u00fcmler, \u00d6YS'yi kendi kurumsal g\u00fcvenlik duvar\u0131n\u0131z\u0131n arkas\u0131nda de\u011fil, Amazon Web Services (AWS) gibi halka a\u00e7\u0131k bir bulut hizmetinde bar\u0131nd\u0131rmay\u0131 ifade eder. Bu, personeliniz veya tedarik\u00e7i firman\u0131z taraf\u0131ndan d\u00fczenlenebilir ve y\u00f6netilebilir. Baz\u0131 durumlarda, tedarik\u00e7iler sunucular\u0131nda bar\u0131nd\u0131rmaz, ancak bunu yaln\u0131zca halka a\u00e7\u0131k bulut hizmetinde yapar; bu durumda, \u201c tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan\u201d denilse de bu fiilen herkese a\u00e7\u0131k bulutta bar\u0131nd\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 anlam\u0131na gelir.\n\nSiz (tedarik\u00e7i de\u011fil) \u00d6YS'niz i\u00e7in bir halka a\u00e7\u0131k bulut bar\u0131nd\u0131rma plan\u0131 kullan\u0131yorsan\u0131z, \u00d6YS \u00fczerinde tam bir yap\u0131land\u0131rma ve y\u00f6netim kontrol\u00fcn\u00fcz vard\u0131r; bunun tek fark\u0131, yaz\u0131l\u0131m\u0131n g\u00fcvenlik duvar\u0131n\u0131z\u0131n d\u0131\u015f\u0131ndaki kiral\u0131k sunucu altyap\u0131s\u0131nda bar\u0131nd\u0131r\u0131lmas\u0131d\u0131r. Bununla birlikte, herkese a\u00e7\u0131k bulut bar\u0131nd\u0131rma, sunucu yap\u0131land\u0131rma se\u00e7enekleri s\u0131n\u0131rl\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in genellikle di\u011fer iki se\u00e7enekten farkl\u0131 bir yakla\u015f\u0131m gerektirir; bunlar bulut servis tedarik\u00e7isi taraf\u0131ndan kontrol edilirler. \u00d6YS tedarik\u00e7isi \u00d6YS\u2019nin bulut altyap\u0131s\u0131 gerekliliklerine uymas\u0131 i\u00e7in s\u0131kl\u0131kla \u00d6YS'lerinde de\u011fi\u015fiklikler yapmak zorundad\u0131r.\n\nBu \u015fekilde \u00d6YS \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn\u00fc bar\u0131nd\u0131ran bir herkese a\u00e7\u0131k bulut kullanman\u0131n avantajlar\u0131, bu \u015fekilde herhangi bir herkese a\u00e7\u0131k bulutta bar\u0131nd\u0131r\u0131lan sistemle ayn\u0131d\u0131r; Sunucu altyap\u0131s\u0131na kendinizin edinmesine ve s\u00fcrd\u00fcrmeniz gerekmez (bu, b\u00fcy\u00fck bir \u00d6YS kurulumu i\u00e7in \u00f6nemli olabilir) ve a\u011f\u0131n\u0131zda daha az y\u00fck bulunur. Ancak, tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lmad\u0131\u011f\u0131ndan, personelinizin sistemde g\u00fcncelleme ve bak\u0131m yapmas\u0131 gerekir.\n\nG\u00fcvenlik duvar\u0131n\u0131z\u0131n d\u0131\u015f\u0131ndaki bir sunucuda bar\u0131nd\u0131r\u0131l\u0131yor olmas\u0131 g\u00fcvenlik endi\u015felerini art\u0131rabilir. Bunlar yava\u015f yava\u015f kolayla\u015ft\u0131r\u0131l\u0131yor. \u00d6rne\u011fin, savunma bakanl\u0131\u011f\u0131 \u015fimdi Amazon Web Servislerinin baz\u0131 sistemleri bar\u0131nd\u0131rmas\u0131na izin veriyor. Di\u011fer tarafta, kurumsal a\u011f\u0131n\u0131z\u0131n d\u0131\u015f\u0131ndaki kullan\u0131c\u0131lar\u0131n \u00d6YS eri\u015fimine ihtiya\u00e7 duyuyorsan\u0131z ve d\u0131\u015far\u0131dan gelen ki\u015filerin g\u00fcvenlik ihlalleri konusunda endi\u015felenmek istemiyorsan\u0131z, \u00d6YS\u2019nin g\u00fcvenlik duvar\u0131n\u0131z\u0131n arkas\u0131nda olmamas\u0131 bir art\u0131 olabilir.\n\nTedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan \u00e7\u00f6z\u00fcmler genellikle \u201cSaaS\u201d (hizmet olarak yaz\u0131l\u0131m) veya \u201cbulut\u201d \u00e7\u00f6z\u00fcmleri olarak adland\u0131r\u0131l\u0131r, ancak bu terminolojinin kullan\u0131m\u0131 kafa kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 olabilir. SaaS yaz\u0131l\u0131mlar veya bulut, par\u00e7alara b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015f, Internet tabanl\u0131 yaz\u0131l\u0131m hizmetleri koleksiyonuna veya \u00d6YS gibi b\u00fct\u00fcn bir sistemi olu\u015fturan bile\u015fenlere at\u0131fta bulunmak i\u00e7in kullan\u0131labilir. Uygulamada, bu hizmetler neredeyse her zaman tedarik\u00e7inin sunucusunda bar\u0131nd\u0131r\u0131l\u0131r, ancak intranetinize \u00f6zel bir bulut veya \u00f6zel olarak tasarlanm\u0131\u015f bir hibrit bulut olarak y\u00fcklenebilirler (bk. 4.9 \u00d6YS i\u00e7in g\u00fcvenlikle ilgili hususlar b\u00f6l\u00fcm\u00fc ).\n\nTedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan bir platformun avantajlar\u0131ndan baz\u0131lar\u0131 \u015funlard\u0131r:\n<ul>\n \t<li>Sistemin yerel kurulumunu desteklemek i\u00e7in gereken donan\u0131m ve a\u011f altyap\u0131s\u0131 maliyetini ortadan kald\u0131r\u0131r<\/li>\n \t<li>\u0130dame ve bak\u0131m i\u00e7in personel maliyetlerinizi d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcr<\/li>\n \t<li>Kurumsal a\u011fa daha az bant geni\u015fli\u011fi y\u00fck\u00fc getirir<\/li>\n \t<li>\u0130\u00e7erik ve \u00f6zellik g\u00fcncellemeleri, personelinizin m\u00fcdahalesi olmadan ger\u00e7ekle\u015ftirilebilir<\/li>\n \t<li>Sistem y\u00fckseltmelerinin ve yamalar\u0131n\u0131n zaman\u0131nda uygulanmas\u0131n\u0131 garanti eder; \u00e7o\u011fu tedarik\u00e7i bar\u0131nd\u0131rd\u0131klar\u0131 kurulumlar\u0131 ayl\u0131k olarak y\u00fckseltir. Tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan kullan\u0131labilir hale getirilen g\u00fcncellemelerin sisteminize y\u00fcklenmesi bir\u00e7ok nedenden dolay\u0131 gecikebilir.<\/li>\n \t<li>Tedarik\u00e7inin y\u00fckseltmeler ve yamalar i\u00e7in sorumluluk almas\u0131, b\u00fct\u00fcnle\u015fmelerinizi yeniden kurma a\u015famas\u0131nda kar\u015f\u0131la\u015faca\u011f\u0131n\u0131z s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131 \u00f6nler.<\/li>\n \t<li>Daha h\u0131zl\u0131 uygulama sa\u011flar. Bu, \u00f6rne\u011fin, tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan bir \u00e7\u00f6z\u00fcm i\u00e7in 3 hafta s\u00fcrerken, g\u00fcvenlik duvar\u0131 ard\u0131ndaki bir \u00e7\u00f6z\u00fcm i\u00e7in 6 ay s\u00fcrecek \u015feklide dramatik fark olu\u015fturabilir.<\/li>\n \t<li>\u00c7ok az dahili teknik destek veya geli\u015ftirme gerektirir<\/li>\n \t<li>\u00c7al\u0131\u015fma s\u00fcresinin s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesi i\u00e7in te\u015fvikler ve garantiler sa\u011flar (tedarik\u00e7iye kar\u015f\u0131 belirlenen mali cezalar yoluyla)<\/li>\n \t<li>Tedarik\u00e7inin sunucu mimarisine ve a\u011f\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak uzak konumlara potansiyel olarak daha iyi bant geni\u015fli\u011fi (\u00f6rne\u011fin, uzak alanlara daha yak\u0131n olan a\u011flara konumland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f \u201cu\u00e7 sunucular\u201d)<\/li>\n \t<li>Tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan sa\u011fland\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in veri merkezi uyumlulu\u011funu kolayla\u015ft\u0131r\u0131r (\u00f6zellikle yabanc\u0131 \u00fclkelerdeki veri merkezleriyle ilgili)<\/li>\n \t<li>Kullan\u0131mdaki ge\u00e7ici dalgalanmalar\u0131 (yeni \u00fcr\u00fcn s\u00fcr\u00fcmleri, sezonluk etkinlikler vb.) a\u00e7\u0131klamak i\u00e7in daha kolay \u00f6l\u00e7eklendirir; genellikle bar\u0131nd\u0131rma tedarik\u00e7ileri taraf\u0131ndan uygulanan tipik merkezi sistem mimarisi sayesinde, y\u00fck m\u00fc\u015fteri uygulamalar\u0131 aras\u0131nda dinamik olarak payla\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r ve dengelenir.<\/li>\n \t<li>Tedarik\u00e7inin \u00f6l\u00e7eklendirme i\u00e7in sorumluluk almas\u0131 nedeniyle, a\u015f\u0131r\u0131 y\u00fcklenme zamanlar\u0131nda normal y\u00fck\u00fc desteklemek i\u00e7in gereksiz olabilecek ek sunucular ve bant geni\u015flikleri sat\u0131n alma ve bak\u0131m\u0131n\u0131 yapma maliyetinizi ortadan kald\u0131r\u0131r.<\/li>\n \t<li>Genellikle daha ekonomik olabilen kullan\u0131m tabanl\u0131 bir fiyatland\u0131rma modeli ile ili\u015fkilendirilir (bk. 4.4 Fiyatland\u0131rma modelleri )<\/li>\n \t<li>S\u00f6zle\u015fmeye ba\u011fl\u0131 olarak, ba\u015fka bir tedarik\u00e7iye ge\u00e7mek veya tedarik\u00e7i ili\u015fkisini sonland\u0131rmak daha kolay olabilir<\/li>\n \t<li>\u00d6YS'nin ba\u011fl\u0131 olabilece\u011fi yaz\u0131l\u0131m platformlar\u0131n\u0131n s\u00fcr\u00fcm farkl\u0131l\u0131klar\u0131 sorununu ortadan kald\u0131r\u0131r. \u00d6rne\u011fin, \u015firketinizin Oracle lisanslar\u0131n\u0131 y\u00fckseltmedi\u011fi, ancak \u00d6YS sa\u011flay\u0131c\u0131n\u0131z\u0131n yeni s\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fcn \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n daha yeni bir s\u00fcr\u00fcm\u00fcne ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu durumda.<\/li>\n<\/ul>\nTedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan bir \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn temel dezavantajlar\u0131ndan biri, yerel \u00f6zelle\u015ftirme f\u0131rsat ve kapsam\u0131n\u0131 k\u0131s\u0131tlamas\u0131d\u0131r (bu bir dereceye kadar d\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcmlerle hafifletilebilir, bk. 4.2 \u00d6YS d\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcmleri ve \u015fablonlar\u0131 ). Ayr\u0131ca, tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan \u00e7\u00f6z\u00fcmler giderek daha g\u00fcvenilir hale geliyor olsa da bu \u00e7\u00f6z\u00fcmler hala kurulu\u015funuz taraf\u0131ndan istenen g\u00fcvenlik d\u00fczeyini sa\u011flam\u0131yor olabilir.\n\nG\u00fcvenlik sorunu, yaln\u0131zca yetkisiz eri\u015fimle de\u011fil, ayr\u0131ca ticari s\u0131rlar ve di\u011fer fikri m\u00fclkiyet haklar\u0131na ait i\u00e7erikleri kontrol\u00fcn\u00fcz ve g\u00fcvenlik duvar\u0131n\u0131z\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda bulunan tedarik\u00e7inizin sunucusuna yerle\u015ftiriyor olman\u0131z ger\u00e7e\u011fiyle ilgilidir. Kurulu\u015funuzun politikas\u0131 bunu yasakl\u0131yorsa, tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan bir \u00e7\u00f6z\u00fcm sizin i\u00e7in uygun olmayacakt\u0131r. \u00d6zet olarak, i\u00e7erikte gizli verileriniz varsa, Tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan bir \u00e7\u00f6z\u00fcm bir se\u00e7enek olmaktan \u00e7\u0131kar. Daha fazla bilgi i\u00e7in bk. 4.9 \u00d6YS\u2019ler i\u00e7in g\u00fcvenlikle ilgili hususlar .\n\nSon olarak, devlet kurumlar\u0131 i\u00e7in, tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan \u00e7\u00f6z\u00fcmler bir se\u00e7enek olmayabilir, \u00e7\u00fcnk\u00fc devlet kurallar\u0131 sistemlerin do\u011frudan m\u00fclkiyet ve kontrol\u00fcn\u00fc zorunlu k\u0131lma e\u011filimindedir ve tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan sunulan \u00e7\u00f6z\u00fcmler kiralamaya benzer bir d\u00fczenlemedir.\n\nTedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan \u00e7\u00f6z\u00fcm senaryolar\u0131n\u0131n \u00e7o\u011fu, her bir m\u00fc\u015fteri i\u00e7in ayr\u0131 bir yaz\u0131l\u0131m \u00f6rne\u011fi olu\u015fturmak yerine, tedarik\u00e7inin yaz\u0131l\u0131m\u0131n\u0131n birden fazla m\u00fc\u015fteriyi desteklemek \u00fczere tasarlanm\u0131\u015f tek bir \u00f6rne\u011fini i\u00e7erir. Bu, tedarik\u00e7i i\u00e7in, bir\u00e7ok m\u00fc\u015fteriye ayn\u0131 anda d\u00fczeltme ekleri veya s\u00fcr\u00fcm y\u00fckseltmeleri uygulayabilecekleri verimlili\u011fi sa\u011flar. Bu, tedarik\u00e7i i\u00e7in operasyonel \u00c7D'yi (\u00c7aba d\u00fczeyi) d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcr ve onlar\u0131n \u00fcr\u00fcnlerini geli\u015ftirmeye daha fazla odaklanmalar\u0131n\u0131 sa\u011flar. Tedarik\u00e7i-bar\u0131nd\u0131rmal\u0131 sistemler, tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan korunur ve m\u00fc\u015fterinin gerektirdi\u011fi asgari m\u00fcdahaleyle y\u00f6netilir, bu \u015fekilde yaz\u0131l\u0131m y\u00fckseltmeleri ile ilgili olarak da\u011f\u0131t\u0131m planlamas\u0131 derdinden ka\u00e7\u0131n\u0131labilir.\n\nBar\u0131nd\u0131r\u0131lan \u00e7\u00f6z\u00fcmleri sunan tedarik\u00e7iler, her yerden 7\/24 kesintisiz bar\u0131nd\u0131rma hizmetini ve a\u011f alt yap\u0131s\u0131n\u0131 sa\u011flamay\u0131 vaat ederler. Bar\u0131nd\u0131rd\u0131klar\u0131 sistem \u00f6l\u00e7eklenebilir ve art\u0131k yedekleme ve g\u00fcvenlik \u00f6zelliklerine sahip olmal\u0131d\u0131r. Bunlar, tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan bir \u00e7\u00f6z\u00fcm sat\u0131n almaya karar verirseniz al\u0131m s\u00fcreci s\u0131ras\u0131nda durum tespiti do\u011frulamas\u0131 i\u00e7in gereken \u00f6\u011felerdir. Ortalama \u00e7al\u0131\u015fma s\u00fcresi y\u00fczdesi garantileri genellikle \u00d6YS hizmet seviyesi s\u00f6zle\u015fmesine yaz\u0131l\u0131r. Bir web izleme hizmetini kullanarak \u00e7al\u0131\u015fma s\u00fcresini ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak do\u011frulamak isteyebilirsiniz. Bu hizmetler, birden \u00e7ok k\u00fcresel u\u00e7 noktadaki eri\u015fimi izler. Bir sorun ortaya \u00e7\u0131karsa, cep telefonunuza k\u0131sa mesaj ula\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r. Baz\u0131 izleme hizmetleri olduk\u00e7a geli\u015fmi\u015ftir. \u0130zleme hizmetleri asl\u0131nda arka u\u00e7 i\u015flevselli\u011finin yan\u0131 s\u0131ra sitenin kullan\u0131labilirli\u011fini do\u011frulamak i\u00e7in verilere dayal\u0131 Web sayfas\u0131 \u00f6\u011felerini d\u00fczenli olarak okuyabilirler.\n\nTedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan \u00e7\u00f6z\u00fcmler genellikle daha pahal\u0131d\u0131r (yakla\u015f\u0131k % 20) \u00e7\u00fcnk\u00fc bak\u0131m ve y\u00f6netim i\u00e7in sorumluluklar\u0131 m\u00fc\u015fteri yerine tedarik\u00e7inin almas\u0131n\u0131 gerektirir.\n\nKurumsal \u00d6YS anketi verileri ile kan\u0131tland\u0131\u011f\u0131 gibi bar\u0131nd\u0131rmal\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcmler daha pop\u00fcler hale gelmektedir (Vipond ve Clary, 2016). Bu anket, 2013'teki % 50'ye k\u0131yasla 2016'da kurulu\u015flar\u0131n yar\u0131s\u0131ndan fazlas\u0131n\u0131n (% 57) \u00d6YS'lere ev sahipli\u011fi yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirlemi\u015ftir. Bu rapor ayr\u0131ca, kurulu\u015flar\u0131n \u00fc\u00e7te birinin (% 31) kendi BT \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 taraf\u0131ndan idame edilen \u00d6YS'leri halen tesislerinde bulundurdu\u011funu tespit etmi\u015ftir. Raporda, bunun son \u00fc\u00e7 ile be\u015f y\u0131l boyunca bar\u0131nd\u0131rmal\u0131 \u00d6YS'lerin \u015firket i\u00e7i \u00d6YS'lere kar\u015f\u0131 bask\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131n devam etti\u011finin kan\u0131t\u0131 oldu\u011fu sonucuna var\u0131l\u0131yor. Upside \u00d6YS (2016) gibi di\u011fer kaynaklar, bar\u0131nd\u0131r\u0131lan \u00e7\u00f6z\u00fcmlerin oran\u0131n\u0131 % 87 gibi daha da y\u00fcksek tutmaktad\u0131r.\n\nSistemi sat\u0131n almaya karar vermeden \u00f6nce tedarik\u00e7ide bar\u0131nd\u0131rmal\u0131 bir \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc bir s\u00fcre i\u00e7in kullanarak \"sat\u0131n almadan \u00f6nce dene\" yakla\u015f\u0131m\u0131ndan faydalanmak isteyebilirsiniz. Ayr\u0131ca, tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan sunulan bir \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc sat\u0131n al\u0131rken maksimum say\u0131da kullan\u0131c\u0131 i\u00e7in d\u00fcz lisanstan ziyade, \u00f6l\u00e7\u00fclebilir (kullan\u0131m i\u00e7in \u00f6deme fiyat\u0131) bir tedarik\u00e7i bar\u0131nd\u0131rmal\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurun.\n\nTedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan bir \u00e7\u00f6z\u00fcm d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcrken, kurulu\u015funuzun Oracle veritabanlar\u0131 gibi \u00d6YS'nizi \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmak i\u00e7in gereken yard\u0131mc\u0131 yaz\u0131l\u0131m\u0131 lisanslamad\u0131\u011f\u0131ndan emin olun. Tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan \u00e7\u00f6z\u00fcm sa\u011flay\u0131c\u0131s\u0131, mevcut (genellikle \u00f6nemli) yat\u0131r\u0131m\u0131n\u0131z\u0131 kopyalayan bu lisans i\u00e7in maliyetlerini ge\u00e7ecektir. Bu, bar\u0131nd\u0131r\u0131lan bir \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc sizin i\u00e7in d\u00fc\u015f\u00fck maliyetli olmaktan \u00e7\u0131karabilir.\n\n10\/13\/11 tarihinde, Pearson Inc. \u201cOperasyon\u201d ad\u0131nda y\u00fcksek \u00f6\u011frenim i\u00e7in tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan sunulan \u00fccretsiz bir \u00d6YS duyurusu yapt\u0131. B\u00f6yle bir \u00fccretsiz hizmeti desteklemek i\u00e7in Pearson, i\u00e7eri\u011finin daha fazlas\u0131n\u0131 satabilece\u011fini umuyordu (bu, OpenClass teslimat ekosistemi i\u00e7in optimize edilmi\u015f). Bununla birlikte, Pearson'un bu sistemi 1\/1\/2018 tarihinde kald\u0131racaklar\u0131n\u0131 duyurmas\u0131ndan hareketle bu \u00fccretsiz tedarik\u00e7i-bar\u0131nd\u0131r\u0131c\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcm modeli de (Google gibi di\u011fer bulut tabanl\u0131 yaz\u0131l\u0131m i\u015fletme modellerine benzer \u015fekilde), \u00e7ok uygulanabilir g\u00f6r\u00fcnmemektedir.\n\n\u00d6zellikle video gibi belirli t\u00fcrdeki i\u00e7erikleri d\u0131\u015far\u0131da bar\u0131nd\u0131rmay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnebilirsiniz. \u00d6rne\u011fin, YouTube\u00ae ve Vimeo\u00ae , videolar\u0131 y\u00fcklemenize ve daha sonra bir kod ile bunlar\u0131 \u00d6YS'de oynatman\u0131za imk\u00e2n sa\u011flar. SoundCloud\u00ae ses i\u00e7in ayn\u0131 \u015feyi yapabilir. Bununla birlikte baz\u0131 kurumsal a\u011flar\u0131n \u00e7al\u0131\u015fanlara bu sitelere eri\u015fmesine izin vermedi\u011fini dikkate almal\u0131s\u0131n\u0131z. Ayr\u0131ca, bu siteleri kullanmasan\u0131z bile, video oynat\u0131c\u0131 ile ilgili, kullan\u0131c\u0131 gruplar\u0131 i\u00e7in izin d\u00fczeyi, kullan\u0131c\u0131 kimlik do\u011frulama d\u00fczeyi ve video ak\u0131\u015f\u0131n\u0131n yay\u0131n g\u00fcvenli\u011fi gibi dikkate al\u0131nmas\u0131 gereken hususlar olabilir. Bu, \u00f6zellikle \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n olu\u015fturdu\u011fu video payla\u015f\u0131m ortamlar\u0131 i\u00e7in ge\u00e7erlidir. Gizlilik, g\u00fcvenlik ve videolar\u0131n m\u00fclkiyeti hakk\u0131nda endi\u015feler varsa, video ak\u0131\u015f\u0131 \u00f6nemli bir gereklilik ise; bu videolar\u0131n izleyicinin bilgisayar\u0131na indirilmesine engel olabilir.\n\nFacebook\u00ae gibi \u00fccretsiz bulut tabanl\u0131 \u00d6YS'ye benzer servis sa\u011flay\u0131c\u0131lar\u0131 konusunda dikkatli olun. Hizmet \u015fartlar\u0131n\u0131 dikkatlice okuyunuz. Hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz buralarda reklam olacakt\u0131r ve ne kadar\u0131n\u0131n fazla oldu\u011funu sizin belirlemeniz gerekecek. Gizli \u00f6zellikler, servis sa\u011flay\u0131c\u0131lar\u0131n kullan\u0131c\u0131 listelerinizi kelle avc\u0131lar\u0131na veya spam g\u00f6ndericilere sat\u0131\u015f\u0131n\u0131 i\u00e7erebilir. \u0130\u00e7erik y\u00fcklendikten sonra m\u00fclkiyeti servis sa\u011flay\u0131c\u0131ya aktarabilir. Kullan\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131z\u0131 eri\u015fim i\u00e7in faturaland\u0131r\u0131yorsan\u0131z, muhtemelen ticari bir lisansa ihtiyac\u0131n\u0131z olacakt\u0131r.\n\nNot: Tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan \u00e7\u00f6z\u00fcmlere bazen \u201cUHS\u201d (Uygulama Hizmeti Sa\u011flay\u0131c\u0131s\u0131) \u00e7\u00f6z\u00fcmleri denir. UHS'yi bir web programlama komut dosyas\u0131 olan Etkin Sunucu Sayfalar\u0131 ile kar\u0131\u015ft\u0131rmay\u0131n\u0131z.","rendered":"<p>\u00d6YS dahil olmak \u00fczere \u00e7o\u011fu kurumsal \u00f6\u011frenim sistemlerini bar\u0131nd\u0131rmak i\u00e7in \u00fc\u00e7 se\u00e7enek vard\u0131r:<\/p>\n<ul>\n<li>G\u00fcvenlik duvar\u0131n\u0131z\u0131n arkas\u0131nda bulunan<\/li>\n<li>Tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan<\/li>\n<li>Herkese a\u00e7\u0131k bulutta bar\u0131nd\u0131r\u0131lan<\/li>\n<\/ul>\n<p>\u00c7o\u011fu \u00d6YS tedarik\u00e7isi ilk iki se\u00e7ene\u011fi sunar; bir k\u0131sm\u0131 \u015fimdi sonuncuyu sunuyor. Tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan bir \u00d6YS&#8217;nin, personeliniz taraf\u0131ndan sizin g\u00fcvenlik duvar\u0131n\u0131z\u0131n arkas\u0131na kurmas\u0131 (\u201cg\u00fcvenlik duvar\u0131n\u0131z\u0131n arkas\u0131ndaki\u201d se\u00e7ene\u011fi) yerine, tedarik\u00e7inin sunucusunda kendi \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 taraf\u0131ndan kurulur ve y\u00f6netilir. Herkese a\u00e7\u0131k bulutta bar\u0131nd\u0131r\u0131lan \u00e7\u00f6z\u00fcmler, \u00d6YS&#8217;yi kendi kurumsal g\u00fcvenlik duvar\u0131n\u0131z\u0131n arkas\u0131nda de\u011fil, Amazon Web Services (AWS) gibi halka a\u00e7\u0131k bir bulut hizmetinde bar\u0131nd\u0131rmay\u0131 ifade eder. Bu, personeliniz veya tedarik\u00e7i firman\u0131z taraf\u0131ndan d\u00fczenlenebilir ve y\u00f6netilebilir. Baz\u0131 durumlarda, tedarik\u00e7iler sunucular\u0131nda bar\u0131nd\u0131rmaz, ancak bunu yaln\u0131zca halka a\u00e7\u0131k bulut hizmetinde yapar; bu durumda, \u201c tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan\u201d denilse de bu fiilen herkese a\u00e7\u0131k bulutta bar\u0131nd\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 anlam\u0131na gelir.<\/p>\n<p>Siz (tedarik\u00e7i de\u011fil) \u00d6YS&#8217;niz i\u00e7in bir halka a\u00e7\u0131k bulut bar\u0131nd\u0131rma plan\u0131 kullan\u0131yorsan\u0131z, \u00d6YS \u00fczerinde tam bir yap\u0131land\u0131rma ve y\u00f6netim kontrol\u00fcn\u00fcz vard\u0131r; bunun tek fark\u0131, yaz\u0131l\u0131m\u0131n g\u00fcvenlik duvar\u0131n\u0131z\u0131n d\u0131\u015f\u0131ndaki kiral\u0131k sunucu altyap\u0131s\u0131nda bar\u0131nd\u0131r\u0131lmas\u0131d\u0131r. Bununla birlikte, herkese a\u00e7\u0131k bulut bar\u0131nd\u0131rma, sunucu yap\u0131land\u0131rma se\u00e7enekleri s\u0131n\u0131rl\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in genellikle di\u011fer iki se\u00e7enekten farkl\u0131 bir yakla\u015f\u0131m gerektirir; bunlar bulut servis tedarik\u00e7isi taraf\u0131ndan kontrol edilirler. \u00d6YS tedarik\u00e7isi \u00d6YS\u2019nin bulut altyap\u0131s\u0131 gerekliliklerine uymas\u0131 i\u00e7in s\u0131kl\u0131kla \u00d6YS&#8217;lerinde de\u011fi\u015fiklikler yapmak zorundad\u0131r.<\/p>\n<p>Bu \u015fekilde \u00d6YS \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn\u00fc bar\u0131nd\u0131ran bir herkese a\u00e7\u0131k bulut kullanman\u0131n avantajlar\u0131, bu \u015fekilde herhangi bir herkese a\u00e7\u0131k bulutta bar\u0131nd\u0131r\u0131lan sistemle ayn\u0131d\u0131r; Sunucu altyap\u0131s\u0131na kendinizin edinmesine ve s\u00fcrd\u00fcrmeniz gerekmez (bu, b\u00fcy\u00fck bir \u00d6YS kurulumu i\u00e7in \u00f6nemli olabilir) ve a\u011f\u0131n\u0131zda daha az y\u00fck bulunur. Ancak, tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lmad\u0131\u011f\u0131ndan, personelinizin sistemde g\u00fcncelleme ve bak\u0131m yapmas\u0131 gerekir.<\/p>\n<p>G\u00fcvenlik duvar\u0131n\u0131z\u0131n d\u0131\u015f\u0131ndaki bir sunucuda bar\u0131nd\u0131r\u0131l\u0131yor olmas\u0131 g\u00fcvenlik endi\u015felerini art\u0131rabilir. Bunlar yava\u015f yava\u015f kolayla\u015ft\u0131r\u0131l\u0131yor. \u00d6rne\u011fin, savunma bakanl\u0131\u011f\u0131 \u015fimdi Amazon Web Servislerinin baz\u0131 sistemleri bar\u0131nd\u0131rmas\u0131na izin veriyor. Di\u011fer tarafta, kurumsal a\u011f\u0131n\u0131z\u0131n d\u0131\u015f\u0131ndaki kullan\u0131c\u0131lar\u0131n \u00d6YS eri\u015fimine ihtiya\u00e7 duyuyorsan\u0131z ve d\u0131\u015far\u0131dan gelen ki\u015filerin g\u00fcvenlik ihlalleri konusunda endi\u015felenmek istemiyorsan\u0131z, \u00d6YS\u2019nin g\u00fcvenlik duvar\u0131n\u0131z\u0131n arkas\u0131nda olmamas\u0131 bir art\u0131 olabilir.<\/p>\n<p>Tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan \u00e7\u00f6z\u00fcmler genellikle \u201cSaaS\u201d (hizmet olarak yaz\u0131l\u0131m) veya \u201cbulut\u201d \u00e7\u00f6z\u00fcmleri olarak adland\u0131r\u0131l\u0131r, ancak bu terminolojinin kullan\u0131m\u0131 kafa kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 olabilir. SaaS yaz\u0131l\u0131mlar veya bulut, par\u00e7alara b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015f, Internet tabanl\u0131 yaz\u0131l\u0131m hizmetleri koleksiyonuna veya \u00d6YS gibi b\u00fct\u00fcn bir sistemi olu\u015fturan bile\u015fenlere at\u0131fta bulunmak i\u00e7in kullan\u0131labilir. Uygulamada, bu hizmetler neredeyse her zaman tedarik\u00e7inin sunucusunda bar\u0131nd\u0131r\u0131l\u0131r, ancak intranetinize \u00f6zel bir bulut veya \u00f6zel olarak tasarlanm\u0131\u015f bir hibrit bulut olarak y\u00fcklenebilirler (bk. 4.9 \u00d6YS i\u00e7in g\u00fcvenlikle ilgili hususlar b\u00f6l\u00fcm\u00fc ).<\/p>\n<p>Tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan bir platformun avantajlar\u0131ndan baz\u0131lar\u0131 \u015funlard\u0131r:<\/p>\n<ul>\n<li>Sistemin yerel kurulumunu desteklemek i\u00e7in gereken donan\u0131m ve a\u011f altyap\u0131s\u0131 maliyetini ortadan kald\u0131r\u0131r<\/li>\n<li>\u0130dame ve bak\u0131m i\u00e7in personel maliyetlerinizi d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcr<\/li>\n<li>Kurumsal a\u011fa daha az bant geni\u015fli\u011fi y\u00fck\u00fc getirir<\/li>\n<li>\u0130\u00e7erik ve \u00f6zellik g\u00fcncellemeleri, personelinizin m\u00fcdahalesi olmadan ger\u00e7ekle\u015ftirilebilir<\/li>\n<li>Sistem y\u00fckseltmelerinin ve yamalar\u0131n\u0131n zaman\u0131nda uygulanmas\u0131n\u0131 garanti eder; \u00e7o\u011fu tedarik\u00e7i bar\u0131nd\u0131rd\u0131klar\u0131 kurulumlar\u0131 ayl\u0131k olarak y\u00fckseltir. Tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan kullan\u0131labilir hale getirilen g\u00fcncellemelerin sisteminize y\u00fcklenmesi bir\u00e7ok nedenden dolay\u0131 gecikebilir.<\/li>\n<li>Tedarik\u00e7inin y\u00fckseltmeler ve yamalar i\u00e7in sorumluluk almas\u0131, b\u00fct\u00fcnle\u015fmelerinizi yeniden kurma a\u015famas\u0131nda kar\u015f\u0131la\u015faca\u011f\u0131n\u0131z s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131 \u00f6nler.<\/li>\n<li>Daha h\u0131zl\u0131 uygulama sa\u011flar. Bu, \u00f6rne\u011fin, tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan bir \u00e7\u00f6z\u00fcm i\u00e7in 3 hafta s\u00fcrerken, g\u00fcvenlik duvar\u0131 ard\u0131ndaki bir \u00e7\u00f6z\u00fcm i\u00e7in 6 ay s\u00fcrecek \u015feklide dramatik fark olu\u015fturabilir.<\/li>\n<li>\u00c7ok az dahili teknik destek veya geli\u015ftirme gerektirir<\/li>\n<li>\u00c7al\u0131\u015fma s\u00fcresinin s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesi i\u00e7in te\u015fvikler ve garantiler sa\u011flar (tedarik\u00e7iye kar\u015f\u0131 belirlenen mali cezalar yoluyla)<\/li>\n<li>Tedarik\u00e7inin sunucu mimarisine ve a\u011f\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak uzak konumlara potansiyel olarak daha iyi bant geni\u015fli\u011fi (\u00f6rne\u011fin, uzak alanlara daha yak\u0131n olan a\u011flara konumland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f \u201cu\u00e7 sunucular\u201d)<\/li>\n<li>Tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan sa\u011fland\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in veri merkezi uyumlulu\u011funu kolayla\u015ft\u0131r\u0131r (\u00f6zellikle yabanc\u0131 \u00fclkelerdeki veri merkezleriyle ilgili)<\/li>\n<li>Kullan\u0131mdaki ge\u00e7ici dalgalanmalar\u0131 (yeni \u00fcr\u00fcn s\u00fcr\u00fcmleri, sezonluk etkinlikler vb.) a\u00e7\u0131klamak i\u00e7in daha kolay \u00f6l\u00e7eklendirir; genellikle bar\u0131nd\u0131rma tedarik\u00e7ileri taraf\u0131ndan uygulanan tipik merkezi sistem mimarisi sayesinde, y\u00fck m\u00fc\u015fteri uygulamalar\u0131 aras\u0131nda dinamik olarak payla\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r ve dengelenir.<\/li>\n<li>Tedarik\u00e7inin \u00f6l\u00e7eklendirme i\u00e7in sorumluluk almas\u0131 nedeniyle, a\u015f\u0131r\u0131 y\u00fcklenme zamanlar\u0131nda normal y\u00fck\u00fc desteklemek i\u00e7in gereksiz olabilecek ek sunucular ve bant geni\u015flikleri sat\u0131n alma ve bak\u0131m\u0131n\u0131 yapma maliyetinizi ortadan kald\u0131r\u0131r.<\/li>\n<li>Genellikle daha ekonomik olabilen kullan\u0131m tabanl\u0131 bir fiyatland\u0131rma modeli ile ili\u015fkilendirilir (bk. 4.4 Fiyatland\u0131rma modelleri )<\/li>\n<li>S\u00f6zle\u015fmeye ba\u011fl\u0131 olarak, ba\u015fka bir tedarik\u00e7iye ge\u00e7mek veya tedarik\u00e7i ili\u015fkisini sonland\u0131rmak daha kolay olabilir<\/li>\n<li>\u00d6YS&#8217;nin ba\u011fl\u0131 olabilece\u011fi yaz\u0131l\u0131m platformlar\u0131n\u0131n s\u00fcr\u00fcm farkl\u0131l\u0131klar\u0131 sorununu ortadan kald\u0131r\u0131r. \u00d6rne\u011fin, \u015firketinizin Oracle lisanslar\u0131n\u0131 y\u00fckseltmedi\u011fi, ancak \u00d6YS sa\u011flay\u0131c\u0131n\u0131z\u0131n yeni s\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fcn \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n daha yeni bir s\u00fcr\u00fcm\u00fcne ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu durumda.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan bir \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn temel dezavantajlar\u0131ndan biri, yerel \u00f6zelle\u015ftirme f\u0131rsat ve kapsam\u0131n\u0131 k\u0131s\u0131tlamas\u0131d\u0131r (bu bir dereceye kadar d\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcmlerle hafifletilebilir, bk. 4.2 \u00d6YS d\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcmleri ve \u015fablonlar\u0131 ). Ayr\u0131ca, tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan \u00e7\u00f6z\u00fcmler giderek daha g\u00fcvenilir hale geliyor olsa da bu \u00e7\u00f6z\u00fcmler hala kurulu\u015funuz taraf\u0131ndan istenen g\u00fcvenlik d\u00fczeyini sa\u011flam\u0131yor olabilir.<\/p>\n<p>G\u00fcvenlik sorunu, yaln\u0131zca yetkisiz eri\u015fimle de\u011fil, ayr\u0131ca ticari s\u0131rlar ve di\u011fer fikri m\u00fclkiyet haklar\u0131na ait i\u00e7erikleri kontrol\u00fcn\u00fcz ve g\u00fcvenlik duvar\u0131n\u0131z\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda bulunan tedarik\u00e7inizin sunucusuna yerle\u015ftiriyor olman\u0131z ger\u00e7e\u011fiyle ilgilidir. Kurulu\u015funuzun politikas\u0131 bunu yasakl\u0131yorsa, tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan bir \u00e7\u00f6z\u00fcm sizin i\u00e7in uygun olmayacakt\u0131r. \u00d6zet olarak, i\u00e7erikte gizli verileriniz varsa, Tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan bir \u00e7\u00f6z\u00fcm bir se\u00e7enek olmaktan \u00e7\u0131kar. Daha fazla bilgi i\u00e7in bk. 4.9 \u00d6YS\u2019ler i\u00e7in g\u00fcvenlikle ilgili hususlar .<\/p>\n<p>Son olarak, devlet kurumlar\u0131 i\u00e7in, tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan \u00e7\u00f6z\u00fcmler bir se\u00e7enek olmayabilir, \u00e7\u00fcnk\u00fc devlet kurallar\u0131 sistemlerin do\u011frudan m\u00fclkiyet ve kontrol\u00fcn\u00fc zorunlu k\u0131lma e\u011filimindedir ve tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan sunulan \u00e7\u00f6z\u00fcmler kiralamaya benzer bir d\u00fczenlemedir.<\/p>\n<p>Tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan \u00e7\u00f6z\u00fcm senaryolar\u0131n\u0131n \u00e7o\u011fu, her bir m\u00fc\u015fteri i\u00e7in ayr\u0131 bir yaz\u0131l\u0131m \u00f6rne\u011fi olu\u015fturmak yerine, tedarik\u00e7inin yaz\u0131l\u0131m\u0131n\u0131n birden fazla m\u00fc\u015fteriyi desteklemek \u00fczere tasarlanm\u0131\u015f tek bir \u00f6rne\u011fini i\u00e7erir. Bu, tedarik\u00e7i i\u00e7in, bir\u00e7ok m\u00fc\u015fteriye ayn\u0131 anda d\u00fczeltme ekleri veya s\u00fcr\u00fcm y\u00fckseltmeleri uygulayabilecekleri verimlili\u011fi sa\u011flar. Bu, tedarik\u00e7i i\u00e7in operasyonel \u00c7D&#8217;yi (\u00c7aba d\u00fczeyi) d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcr ve onlar\u0131n \u00fcr\u00fcnlerini geli\u015ftirmeye daha fazla odaklanmalar\u0131n\u0131 sa\u011flar. Tedarik\u00e7i-bar\u0131nd\u0131rmal\u0131 sistemler, tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan korunur ve m\u00fc\u015fterinin gerektirdi\u011fi asgari m\u00fcdahaleyle y\u00f6netilir, bu \u015fekilde yaz\u0131l\u0131m y\u00fckseltmeleri ile ilgili olarak da\u011f\u0131t\u0131m planlamas\u0131 derdinden ka\u00e7\u0131n\u0131labilir.<\/p>\n<p>Bar\u0131nd\u0131r\u0131lan \u00e7\u00f6z\u00fcmleri sunan tedarik\u00e7iler, her yerden 7\/24 kesintisiz bar\u0131nd\u0131rma hizmetini ve a\u011f alt yap\u0131s\u0131n\u0131 sa\u011flamay\u0131 vaat ederler. Bar\u0131nd\u0131rd\u0131klar\u0131 sistem \u00f6l\u00e7eklenebilir ve art\u0131k yedekleme ve g\u00fcvenlik \u00f6zelliklerine sahip olmal\u0131d\u0131r. Bunlar, tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan bir \u00e7\u00f6z\u00fcm sat\u0131n almaya karar verirseniz al\u0131m s\u00fcreci s\u0131ras\u0131nda durum tespiti do\u011frulamas\u0131 i\u00e7in gereken \u00f6\u011felerdir. Ortalama \u00e7al\u0131\u015fma s\u00fcresi y\u00fczdesi garantileri genellikle \u00d6YS hizmet seviyesi s\u00f6zle\u015fmesine yaz\u0131l\u0131r. Bir web izleme hizmetini kullanarak \u00e7al\u0131\u015fma s\u00fcresini ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak do\u011frulamak isteyebilirsiniz. Bu hizmetler, birden \u00e7ok k\u00fcresel u\u00e7 noktadaki eri\u015fimi izler. Bir sorun ortaya \u00e7\u0131karsa, cep telefonunuza k\u0131sa mesaj ula\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r. Baz\u0131 izleme hizmetleri olduk\u00e7a geli\u015fmi\u015ftir. \u0130zleme hizmetleri asl\u0131nda arka u\u00e7 i\u015flevselli\u011finin yan\u0131 s\u0131ra sitenin kullan\u0131labilirli\u011fini do\u011frulamak i\u00e7in verilere dayal\u0131 Web sayfas\u0131 \u00f6\u011felerini d\u00fczenli olarak okuyabilirler.<\/p>\n<p>Tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan \u00e7\u00f6z\u00fcmler genellikle daha pahal\u0131d\u0131r (yakla\u015f\u0131k % 20) \u00e7\u00fcnk\u00fc bak\u0131m ve y\u00f6netim i\u00e7in sorumluluklar\u0131 m\u00fc\u015fteri yerine tedarik\u00e7inin almas\u0131n\u0131 gerektirir.<\/p>\n<p>Kurumsal \u00d6YS anketi verileri ile kan\u0131tland\u0131\u011f\u0131 gibi bar\u0131nd\u0131rmal\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcmler daha pop\u00fcler hale gelmektedir (Vipond ve Clary, 2016). Bu anket, 2013&#8217;teki % 50&#8217;ye k\u0131yasla 2016&#8217;da kurulu\u015flar\u0131n yar\u0131s\u0131ndan fazlas\u0131n\u0131n (% 57) \u00d6YS&#8217;lere ev sahipli\u011fi yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirlemi\u015ftir. Bu rapor ayr\u0131ca, kurulu\u015flar\u0131n \u00fc\u00e7te birinin (% 31) kendi BT \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 taraf\u0131ndan idame edilen \u00d6YS&#8217;leri halen tesislerinde bulundurdu\u011funu tespit etmi\u015ftir. Raporda, bunun son \u00fc\u00e7 ile be\u015f y\u0131l boyunca bar\u0131nd\u0131rmal\u0131 \u00d6YS&#8217;lerin \u015firket i\u00e7i \u00d6YS&#8217;lere kar\u015f\u0131 bask\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131n devam etti\u011finin kan\u0131t\u0131 oldu\u011fu sonucuna var\u0131l\u0131yor. Upside \u00d6YS (2016) gibi di\u011fer kaynaklar, bar\u0131nd\u0131r\u0131lan \u00e7\u00f6z\u00fcmlerin oran\u0131n\u0131 % 87 gibi daha da y\u00fcksek tutmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Sistemi sat\u0131n almaya karar vermeden \u00f6nce tedarik\u00e7ide bar\u0131nd\u0131rmal\u0131 bir \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc bir s\u00fcre i\u00e7in kullanarak &#8220;sat\u0131n almadan \u00f6nce dene&#8221; yakla\u015f\u0131m\u0131ndan faydalanmak isteyebilirsiniz. Ayr\u0131ca, tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan sunulan bir \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc sat\u0131n al\u0131rken maksimum say\u0131da kullan\u0131c\u0131 i\u00e7in d\u00fcz lisanstan ziyade, \u00f6l\u00e7\u00fclebilir (kullan\u0131m i\u00e7in \u00f6deme fiyat\u0131) bir tedarik\u00e7i bar\u0131nd\u0131rmal\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurun.<\/p>\n<p>Tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan bir \u00e7\u00f6z\u00fcm d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcrken, kurulu\u015funuzun Oracle veritabanlar\u0131 gibi \u00d6YS&#8217;nizi \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmak i\u00e7in gereken yard\u0131mc\u0131 yaz\u0131l\u0131m\u0131 lisanslamad\u0131\u011f\u0131ndan emin olun. Tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan \u00e7\u00f6z\u00fcm sa\u011flay\u0131c\u0131s\u0131, mevcut (genellikle \u00f6nemli) yat\u0131r\u0131m\u0131n\u0131z\u0131 kopyalayan bu lisans i\u00e7in maliyetlerini ge\u00e7ecektir. Bu, bar\u0131nd\u0131r\u0131lan bir \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc sizin i\u00e7in d\u00fc\u015f\u00fck maliyetli olmaktan \u00e7\u0131karabilir.<\/p>\n<p>10\/13\/11 tarihinde, Pearson Inc. \u201cOperasyon\u201d ad\u0131nda y\u00fcksek \u00f6\u011frenim i\u00e7in tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan sunulan \u00fccretsiz bir \u00d6YS duyurusu yapt\u0131. B\u00f6yle bir \u00fccretsiz hizmeti desteklemek i\u00e7in Pearson, i\u00e7eri\u011finin daha fazlas\u0131n\u0131 satabilece\u011fini umuyordu (bu, OpenClass teslimat ekosistemi i\u00e7in optimize edilmi\u015f). Bununla birlikte, Pearson&#8217;un bu sistemi 1\/1\/2018 tarihinde kald\u0131racaklar\u0131n\u0131 duyurmas\u0131ndan hareketle bu \u00fccretsiz tedarik\u00e7i-bar\u0131nd\u0131r\u0131c\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcm modeli de (Google gibi di\u011fer bulut tabanl\u0131 yaz\u0131l\u0131m i\u015fletme modellerine benzer \u015fekilde), \u00e7ok uygulanabilir g\u00f6r\u00fcnmemektedir.<\/p>\n<p>\u00d6zellikle video gibi belirli t\u00fcrdeki i\u00e7erikleri d\u0131\u015far\u0131da bar\u0131nd\u0131rmay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnebilirsiniz. \u00d6rne\u011fin, YouTube\u00ae ve Vimeo\u00ae , videolar\u0131 y\u00fcklemenize ve daha sonra bir kod ile bunlar\u0131 \u00d6YS&#8217;de oynatman\u0131za imk\u00e2n sa\u011flar. SoundCloud\u00ae ses i\u00e7in ayn\u0131 \u015feyi yapabilir. Bununla birlikte baz\u0131 kurumsal a\u011flar\u0131n \u00e7al\u0131\u015fanlara bu sitelere eri\u015fmesine izin vermedi\u011fini dikkate almal\u0131s\u0131n\u0131z. Ayr\u0131ca, bu siteleri kullanmasan\u0131z bile, video oynat\u0131c\u0131 ile ilgili, kullan\u0131c\u0131 gruplar\u0131 i\u00e7in izin d\u00fczeyi, kullan\u0131c\u0131 kimlik do\u011frulama d\u00fczeyi ve video ak\u0131\u015f\u0131n\u0131n yay\u0131n g\u00fcvenli\u011fi gibi dikkate al\u0131nmas\u0131 gereken hususlar olabilir. Bu, \u00f6zellikle \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n olu\u015fturdu\u011fu video payla\u015f\u0131m ortamlar\u0131 i\u00e7in ge\u00e7erlidir. Gizlilik, g\u00fcvenlik ve videolar\u0131n m\u00fclkiyeti hakk\u0131nda endi\u015feler varsa, video ak\u0131\u015f\u0131 \u00f6nemli bir gereklilik ise; bu videolar\u0131n izleyicinin bilgisayar\u0131na indirilmesine engel olabilir.<\/p>\n<p>Facebook\u00ae gibi \u00fccretsiz bulut tabanl\u0131 \u00d6YS&#8217;ye benzer servis sa\u011flay\u0131c\u0131lar\u0131 konusunda dikkatli olun. Hizmet \u015fartlar\u0131n\u0131 dikkatlice okuyunuz. Hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz buralarda reklam olacakt\u0131r ve ne kadar\u0131n\u0131n fazla oldu\u011funu sizin belirlemeniz gerekecek. Gizli \u00f6zellikler, servis sa\u011flay\u0131c\u0131lar\u0131n kullan\u0131c\u0131 listelerinizi kelle avc\u0131lar\u0131na veya spam g\u00f6ndericilere sat\u0131\u015f\u0131n\u0131 i\u00e7erebilir. \u0130\u00e7erik y\u00fcklendikten sonra m\u00fclkiyeti servis sa\u011flay\u0131c\u0131ya aktarabilir. Kullan\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131z\u0131 eri\u015fim i\u00e7in faturaland\u0131r\u0131yorsan\u0131z, muhtemelen ticari bir lisansa ihtiyac\u0131n\u0131z olacakt\u0131r.<\/p>\n<p>Not: Tedarik\u00e7i taraf\u0131ndan bar\u0131nd\u0131r\u0131lan \u00e7\u00f6z\u00fcmlere bazen \u201cUHS\u201d (Uygulama Hizmeti Sa\u011flay\u0131c\u0131s\u0131) \u00e7\u00f6z\u00fcmleri denir. UHS&#8217;yi bir web programlama komut dosyas\u0131 olan Etkin Sunucu Sayfalar\u0131 ile kar\u0131\u015ft\u0131rmay\u0131n\u0131z.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"menu_order":11,"template":"","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"_uf_show_specific_survey":0,"_uf_disable_surveys":false,"pb_show_title":"","pb_short_title":"","pb_subtitle":"","pb_authors":[],"pb_section_license":""},"chapter-type":[143],"contributor":[],"license":[],"class_list":["post-248","chapter","type-chapter","status-publish","hentry","chapter-type-numberless"],"part":149,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/248","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters"}],"about":[{"href":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/wp-json\/wp\/v2\/types\/chapter"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/248\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":251,"href":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/248\/revisions\/251"}],"part":[{"href":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/wp-json\/pressbooks\/v2\/parts\/149"}],"metadata":[{"href":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/248\/metadata\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=248"}],"wp:term":[{"taxonomy":"chapter-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapter-type?post=248"},{"taxonomy":"contributor","embeddable":true,"href":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/wp-json\/wp\/v2\/contributor?post=248"},{"taxonomy":"license","embeddable":true,"href":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/wp-json\/wp\/v2\/license?post=248"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}