{"id":527,"date":"2020-03-23T01:30:05","date_gmt":"2020-03-22T22:30:05","guid":{"rendered":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/chapter\/mikro-ogrenme\/"},"modified":"2022-06-05T19:29:16","modified_gmt":"2022-06-05T16:29:16","slug":"mikro-ogrenme","status":"publish","type":"chapter","link":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/chapter\/mikro-ogrenme\/","title":{"raw":"Mikro \u00d6\u011frenme","rendered":"Mikro \u00d6\u011frenme"},"content":{"raw":"Mikro \u00f6\u011frenme kavram\u0131 mobil\u00f6\u011frenmenin ortaya \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131yla g\u00fcndeme gelmi\u015ftir. K\u0131sa, kendi kendine yeten i\u00e7erik par\u00e7alar\u0131n\u0131n, t\u00fcm kurslar\u0131n aksine, mobil platform i\u00e7in daha uygun olmas\u0131 ger\u00e7e\u011finden kaynaklanmaktad\u0131r. Quinn (2011) onlar\u0131 \u201c\u00f6\u011frenenler\u201d olarak tan\u0131mlar ve onlar\u0131 bir \u00fcr\u00fcn\u00fcn tek bir \u00f6zelli\u011fi, bir hizmetin \u00f6zelli\u011fi veya daha b\u00fcy\u00fck bir i\u015flemin ad\u0131m\u0131 olan mikro-kodlar (sadece birka\u00e7 dakika uzunlu\u011funda) veya a\u015fa\u011f\u0131dakilerden olu\u015fan be\u015f ekranl\u0131 bir mod\u00fcl olarak adland\u0131r\u0131r: Giri\u015f, Konsept, \u00d6rnek, Geri bildirim ile uygulama ve \u00d6zet. Bir mikro \u00f6\u011frenme alt k\u00fcmesi, tek ve s\u0131k\u0131 tan\u0131mlanm\u0131\u015f bir konuda k\u0131sa kaydedilmi\u015f ses veya video sunumlar\u0131ndan olu\u015fan \u201cmikro dersler\u201d dir.\n\n\u201cMikro \u00f6\u011frenme\u201d terimi, e-\u00d6\u011frenme end\u00fcstrisinde belirli \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131mlara sahiptir ancak \u201cmikro \u00f6\u011frenme\u201d, yakla\u015f\u0131k 5 dakika veya daha k\u0131sa s\u00fcreli herhangi bir \u00f6\u011frenme varl\u0131\u011f\u0131na geni\u015f bir \u015fekilde uygulanabilir. Karma modlu mikro \u00f6\u011frenme varl\u0131klar\u0131n\u0131n bir \u00f6\u011frenme deneyimi i\u00e7inde esnek bir \u015fekilde bir araya getirilebildi\u011fi karma \u00f6\u011frenme ile ili\u015fkilidir. Bu \u201charmanlanm\u0131\u015f\u201d varl\u0131klar, performans deste\u011fi ve e\u011fitim mod\u00fclleri ile e-\u00d6\u011frenme ve e\u011fitmen e\u011fitiminin bir kar\u0131\u015f\u0131m\u0131 olabilir. K\u0131sa videolar (\u00f6rne\u011fin, mikro dersler) s\u0131kl\u0131kla mikro \u00f6\u011frenmeyi i\u00e7eren \u00e7\u00f6z\u00fcmlerin bel kemi\u011fini olu\u015fturur. Khan Academy ve TED-Ed gibi uygulamalar, ters y\u00fcz edilmi\u015f s\u0131n\u0131f modeline \u00f6zel destek sa\u011flayan mikro derslerde uzmanla\u015fm\u0131\u015ft\u0131r (bk. 7.29 Ters Y\u00fcz Edilmi\u015f S\u0131n\u0131f ).\n\nMikro \u00f6\u011frenmenin temel ilkelerinden biri her bir varl\u0131\u011f\u0131n g\u00f6receli olarak kendi kendine yeten olmas\u0131d\u0131r, b\u00f6ylece \u00f6\u011frenen bir mod\u00fcl b\u0131rakarak (belki de yer imi ile de olsa) bir \u201ceksik\u201d stat\u00fcs\u00fcn\u00fc kabul etmek yerine, onu \u00f6ng\u00f6r\u00fclen k\u0131sa oturumda tamamlayabilir. Genellikle di\u011fer i\u00e7eriklerden \u00f6\u011frenme konusunda g\u00fc\u00e7l\u00fc bir ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011fa sahip de\u011fildir.\n\nMikro \u00f6\u011frenme genellikle, kullan\u0131c\u0131 taraf\u0131ndan olu\u015fturulan i\u00e7eri\u011fi kapsar; \u00f6rne\u011fin, i\u015f g\u00f6revleriyle ilgili belirli konularda kullan\u0131c\u0131lar taraf\u0131ndan kaydedilen videolar. Video payla\u015f\u0131m\u0131, \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n en iyi uygulamalar\u0131 ve bilgileri payla\u015fmalar\u0131n\u0131n bir yolu olarak h\u0131zla ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r. Cavalier (2015), \u201cmikro videolar\u201d \u0131n 60 saniye veya daha az bir s\u00fcreyle s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131larak a\u015fa\u011f\u0131daki bi\u00e7imde haz\u0131rlanmas\u0131n\u0131 \u00f6nermektedir:\n<ol>\n \t<li>Ba\u015fl\u0131k G\u00f6r\u00fcnt\u00fcleme Sahnesi (5 saniye)<\/li>\n \t<li>KOB\u0130 \/ Konuya Giri\u015f (10 saniye)<\/li>\n \t<li>Konu \/ Ad\u0131m 1 (10 saniye)<\/li>\n \t<li>Konu \/ Ad\u0131m 2 (10 saniye)<\/li>\n \t<li>Konu \/ Ad\u0131m 3 (10 saniye)<\/li>\n \t<li>\u00d6zet \/ Sonraki Ad\u0131mlar (10 Saniye)<\/li>\n \t<li>Kapan\u0131\u015f Sahnesi (5 Saniye)<\/li>\n<\/ol>\nMikro \u00f6\u011frenmenin avantajlar\u0131 \u015funlard\u0131r:\n<ul>\n \t<li>\u00d6\u011frenenler, e\u011fitmenler ve idareciler, her biri belirli bir konuya veya \u00f6\u011frenme hedefine g\u00f6re ince ayarlanm\u0131\u015f k\u00fc\u00e7\u00fck mikro \u00f6\u011frenme varl\u0131klar\u0131n\u0131 s\u0131ralayarak \u00f6\u011frenme programlar\u0131n\u0131 \u00f6zelle\u015ftirmek i\u00e7in daha fazla esnekli\u011fe sahiptir. Mikro \u00f6\u011frenme, \u00f6zellikle mikro \u00f6\u011fretim \u015feklinde, program ba\u015flad\u0131ktan sonra veya bittikten sonra da d\u00e2hil olmak \u00fczere bir \u00f6\u011frenme program\u0131 olu\u015fturan \u00f6\u011frenme etkinlikleri dizisine herhangi bir noktada eklenebilir.<\/li>\n \t<li>\u0130\u00e7erik aralama ve uyarlanabilir \u00f6\u011frenme senaryolar\u0131n\u0131n uygulanmas\u0131 daha kolayd\u0131r.<\/li>\n \t<li>Nesne genellikle b\u00fcy\u00fck karma\u015f\u0131k dosyalar i\u00e7ermedi\u011finden ve de\u011fi\u015fikliklerin etkisi her dosyada ba\u011f\u0131ms\u0131z oldu\u011fundan i\u00e7erik yazarlar\u0131n\u0131n i\u00e7eri\u011fi g\u00fcncellemesi daha kolayd\u0131r.<\/li>\n \t<li>Mikro \u00f6\u011frenme, \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 \u00e7ok fazla kesintiye u\u011fratmaz (\u00f6rne\u011fin, bir konferans g\u00f6r\u00fc\u015fmesinin ba\u015flamas\u0131n\u0131 beklerken k\u00fc\u00e7\u00fck oturumlar \u015feklinde yap\u0131labilir).<\/li>\n \t<li>Mikro \u00f6\u011frenme, \u201chareket halindeyken\u201d mobil \u00f6\u011frenmeye daha uygundur. \u00d6\u011frenenler \u00f6\u011frenmeyi bo\u015f zamanlar\u0131 s\u00fcresince ger\u00e7ekle\u015ftirebilirler. Ayr\u0131ca mikro \u00f6\u011frenmenin mobil da\u011f\u0131t\u0131m\u0131 i\u00e7in kullan\u0131\u015fl\u0131 olan y\u00fckleme \u00f6zelli\u011fi daha h\u0131zl\u0131d\u0131r.<\/li>\n \t<li>Mikro \u00f6\u011frenme geni\u015f aral\u0131kl\u0131 \u00f6\u011frenme senaryolar\u0131na iyi uyum sa\u011flar (aral\u0131kl\u0131 \u00f6\u011frenme hakk\u0131nda daha fazla bilgi i\u00e7in, bk. 8.19 Mobil \u00f6\u011frenme deste\u011fi).<\/li>\n \t<li>Alanyaz\u0131nda yakla\u015f\u0131k 8 saniyelik ortalama ile ilgi alan\u0131n\u0131 tespit eden \u00f6\u011frenme bilimi ara\u015ft\u0131rmas\u0131yla tutarl\u0131d\u0131r (Makhlouf, 2015'te rapor edilmi\u015ftir). Bu ger\u00e7e\u011fe bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, mikro \u00f6\u011frenme \u201c\u2026 \u00f6\u011frenenin ilgisini kaybetmeden \u00f6nce bir sonraki g\u00f6reve ge\u00e7mesini\u201d sa\u011flamak i\u00e7in etkili bir yol olarak g\u00f6r\u00fclebilir. (Makhlouf, 2015).<\/li>\n<\/ul>\nMikro \u00f6\u011frenmenin \u00d6YS'ler \u00fczerindeki etkileri \u015funlard\u0131r:\n<ul>\n \t<li>Kurs dizileri veya m\u00fcfredatlar yerine esnek bir \u015fekilde organize edilmi\u015f \u00f6\u011frenme veya performans destek varl\u0131klar\u0131 k\u00fct\u00fcphanelerine daha fazla odaklan\u0131lmas\u0131 gerekir.<\/li>\n \t<li>Mikro \u00f6\u011frenme, \u00f6\u011frenme ekosistemini do\u011fal olarak, t\u00fcm \u00f6\u011frenmelerin \u201ctam zaman\u0131nda\u201d t\u00fcketildi\u011fi ger\u00e7ek bir performans destek ortam\u0131na do\u011fru \u00e7ekmeye meyillidir. Ayr\u0131ca \u00e7evreyi bir bilgi y\u00f6netimi ekosistemine do\u011fru da hareket ettirmektedir.<\/li>\n \t<li>YouTube, SMS ve Twitter ile entegrasyon \u00e7ok \u00f6nemlidir, \u00e7\u00fcnk\u00fc bunlar mikro \u00f6\u011frenme i\u00e7in ideal platformlard\u0131r. Ayr\u0131ca son kullan\u0131c\u0131lar i\u00e7in ek i\u015flevsellik ile video da\u011f\u0131t\u0131m\u0131 \u00fczerinde daha fazla kontrol ve y\u00f6netim se\u00e7ene\u011fi sunan video i\u00e7erik y\u00f6netim sistemleri de bulunmaktad\u0131r.<\/li>\n \t<li>\u00dcst veri etiketlemesi daha \u00f6nemlidir \u00e7\u00fcnk\u00fc kullan\u0131c\u0131lar\u0131n ilgili i\u00e7erikleri daha verimli aramalar\u0131n\u0131 ve bu i\u00e7erik nesnelerini tam \u00f6\u011frenme deneyimlerine birle\u015ftirmelerini sa\u011flar.<\/li>\n \t<li>Mikro \u00f6\u011frenme, varl\u0131k s\u0131ralar\u0131n\u0131n \u00e7al\u0131\u015fma zaman\u0131nda dinamik olarak birle\u015ftirilebilece\u011fi bir \u00d6\u0130YS ortam\u0131na \u00e7ok uygundur. Ba\u015fka bir deyi\u015fle, mikro \u00f6\u011frenme nesneleri Lego bloklar\u0131 gibi kolayca birbirine ba\u011flanabilir.<\/li>\n<\/ul>\nVideo tabanl\u0131 \u00d6YS'leri (\u00e7o\u011fu mikro \u00f6\u011frenme kavram\u0131na dayanmaktad\u0131r) art\u0131k ortaya \u00e7\u0131kmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde bunlar Video \u0130\u00e7erik Y\u00f6netim Sistemleri (V\u0130YS'ler) olarak adland\u0131r\u0131lmaktad\u0131r. \u00dcr\u00fcnler a\u015fa\u011f\u0131dakileri i\u00e7erir:\n<ul>\n \t<li>Brightcove\u00ae<\/li>\n \t<li>Kaltura\u00ae<\/li>\n \t<li>KZO\u00ae<\/li>\n<\/ul>\nBu sistemler, uyarlanabilir bit h\u0131z\u0131 (videonun kalitesini kullan\u0131labilir bant geni\u015fli\u011fine g\u00f6re ayarlama), arama, geli\u015fmi\u015f g\u00fcvenlik ve rol tabanl\u0131 eri\u015fim, video oynat\u0131l\u0131rken g\u00f6r\u00fcnt\u00fclenmesi i\u00e7in zamanlanm\u0131\u015f e\u015fzamanl\u0131 g\u00f6r\u00fcnt\u00fcler (\u00f6rn. PowerPoint) ve e\u015fzamanl\u0131 canl\u0131 video anlat\u0131m\u0131 \/ tart\u0131\u015fma gibi \u00f6zelliklere sahiptir. Baz\u0131 kurulu\u015flar bu sistemleri temel olarak canl\u0131 sanal s\u0131n\u0131f oturumlar\u0131n\u0131n kay\u0131tlar\u0131ndan yeniden kaydedilen videolar\u0131 depolamak ve sunmak i\u00e7in kullan\u0131rlar. Di\u011ferleri bunlar\u0131 \u00f6zellikle asenkron i\u00e7erik olarak kullan\u0131lmak \u00fczere son kullan\u0131c\u0131lar, KOB\u0130'ler veya e\u011fitim personeli taraf\u0131ndan olu\u015fturulan videolar i\u00e7in kullan\u0131r.\n\nBu sistemlerin baz\u0131lar\u0131nda (\u00f6zellikle KZO) ortaya \u00e7\u0131kan benzersiz bir \u00f6zellik son kullan\u0131c\u0131lar\u0131n video izlerken ek a\u00e7\u0131klamalar\u0131n\u0131 \u00fcst \u00fcste koyma kabiliyetidir. Bunlar daha sonra videonun di\u011fer kullan\u0131c\u0131lar\u0131 ve yorumlar etraf\u0131nda olu\u015fturulmu\u015f ve do\u011frudan videodaki ilgili konuma do\u011frudan ba\u011flant\u0131 kurabilen yorumlarla olu\u015fturulmu\u015f bir tart\u0131\u015fma forumu taraf\u0131ndan okunabilir.\n\nKullan\u0131c\u0131 taraf\u0131ndan olu\u015fturulan i\u00e7eri\u011fi i\u00e7eren herhangi bir ortamda oldu\u011fu gibi, mikro \u00f6\u011frenme videolar\u0131 i\u00e7in bir y\u00f6netim ve i\u015f ak\u0131\u015f\u0131 yap\u0131s\u0131 olmas\u0131 gerekir (Cavalier, 2015):\n<ol>\n \t<li>Videonun uygun format\u0131<\/li>\n \t<li>Video aramas\u0131 i\u00e7in \u00fcst veriler ve uygun etiketler<\/li>\n \t<li>Sisteme girmeden \u00f6nce videonun g\u00f6zden ge\u00e7irilmesi<\/li>\n \t<li>Oy verme veya be\u011fenme \u00f6zelli\u011finin \u00f6ne \u00e7\u0131kmas\u0131<\/li>\n \t<li>T\u00fcm konu uzmanlar\u0131n\u0131n g\u00fc\u00e7lendirilmesi<\/li>\n \t<li>\u00c7al\u0131\u015fanlar i\u00e7in videonun nas\u0131l do\u011fru bir \u015fekilde \u00e7ekilece\u011fi, d\u00fczenlenece\u011fi ve yay\u0131nlanaca\u011f\u0131 konusunda e\u011fitim<\/li>\n<\/ol>\nMikro \u00f6\u011frenme ve mikro \u00f6\u011frenme videolar\u0131n\u0131 i\u015fleyen \u00d6YS'lerin, \u00f6zellikleri ve tasar\u0131mlar\u0131nda bunlar\u0131 dikkate almalar\u0131 gerekir. Bu, \u00f6zellikle \"self servis videolara\" izin verdi\u011finiz bir ortamda \u00f6nemlidir; yani kullan\u0131c\u0131lar kendi videolar\u0131n\u0131 olu\u015fturup bunlar\u0131 V\u0130YS'lerine g\u00f6nderebilirler. Bu durumda \u00fcst veri etiketlemesinin, genellikle son kullan\u0131c\u0131lar\u0131n yapabileceklerinden ka\u00e7\u0131nmaya \u00e7al\u0131\u015facaklar\u0131 fazladan bir \u00e7al\u0131\u015fma gerektirdi\u011finden, i\u015fletme politikalar\u0131nda ve prosed\u00fcrlerinde (ve sistem do\u011fru etiketlendiklerini alg\u0131lamad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece i\u00e7erik nesnelerinin yay\u0131nlanmas\u0131na izin vermeyen \u00fcst veri denetimleri gibi uygulama mekanizmalar\u0131) de\u011fi\u015fiklik yap\u0131lmas\u0131n\u0131 gerektirir.\n\nMikro \u00f6\u011frenme videolar\u0131, platformun s\u0131n\u0131rlamalar\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak \u00e7e\u015fitli uzunluklarda olabilir. \u0130\u015fte baz\u0131 \u00f6rnekler:\n<ul>\n \t<li>YouTube \u00ae = 10 dakika<\/li>\n \t<li>Twitter \u00ae = 30 saniye<\/li>\n \t<li>Instagram \u00ae = 15 saniye<\/li>\n<\/ul>\nBarry (2016), \u201cBersin'in yapt\u0131\u011f\u0131 ara\u015ft\u0131rmaya g\u00f6re, \u00f6\u011frenenlerin \u00e7o\u011fu d\u00f6rt dakikadan daha uzun s\u00fcre video izlememektedir\u201d demi\u015ftir. Hangi platformda olursa olsun, bu mikro \u00f6\u011frenme videosu i\u00e7in ger\u00e7ek\u00e7i bir \u00fcst s\u0131n\u0131r\u0131 belirler.\n\n\u00c7ok daha k\u0131sa \u201cnanovideolar\u201d s\u00f6z konusu oldu\u011funda, genellikle 15 saniyelik veya daha k\u0131sa videolar i\u00e7in bir ses par\u00e7as\u0131 olmas\u0131 mant\u0131kl\u0131 de\u011fildir. \u00d6\u011frenme mesaj\u0131n\u0131 etkili bir hale getirmek i\u00e7in onlar\u0131n dikkatlice yaz\u0131lmas\u0131n\u0131 daha da \u00f6nemli k\u0131lmaktad\u0131r.\n\nUltra k\u0131sa uzunluktaki mikro \u00f6\u011frenme videolar\u0131 genellikle normal veya yava\u015f \u00e7ekimde ilerlemek i\u00e7in t\u0131klatma \u00f6zelli\u011fine sahip, h\u0131zl\u0131 hareket eden bir i\u015flemi g\u00f6sterir. Mikro \u00f6\u011frenme videolar\u0131n\u0131n veya herhangi bir t\u00fcr mikro \u00f6\u011frenmenin \u00fcst verilerle etiketlenmesi \u00e7ok \u00f6nemlidir, b\u00f6ylece bireysel mikro \u00f6\u011frenme i\u00e7erik par\u00e7alar\u0131 anlaml\u0131 bir b\u00fct\u00fcn \u00f6\u011frenme deneyimine birle\u015ftirilebilir.\n\nMikro \u00f6\u011frenme videolar\u0131 ekosisteminize dahil etmeyi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsan\u0131z, V\u0130YS'leri kullan\u0131p kullanmaman\u0131z, a\u015fa\u011f\u0131daki gibi sorunlar\u0131n \u00fcstesinden gelmek i\u00e7in i\u00e7erik y\u00f6netimi y\u00f6n\u00fcn\u00fc dikkate alman\u0131z \u00e7ok \u00f6nemlidir:\n<ul>\n \t<li>\u0130ndirilen videolar i\u00e7in kullan\u0131m takibini yakalaman\u0131n zorlu\u011fu. Bir V\u0130YS, videolar\u0131n bu videodan izlenmesiyle ayr\u0131nt\u0131l\u0131 kullan\u0131m izlemesi i\u00e7in konumland\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/li>\n \t<li>Videolar\u0131n olu\u015fturulmas\u0131 ve kullan\u0131lmas\u0131 ile ilgili kurallar ve izinler, \u00f6zellikle de kullan\u0131c\u0131 taraf\u0131ndan \u00fcretilen videolarda gereklidir. Baz\u0131 d\u00fczenleyici ortamlar videoda g\u00f6sterilebilecek ayr\u0131nt\u0131lar i\u00e7in kat\u0131 kurallara veya bunlar\u0131 g\u00f6r\u00fcnt\u00fclemek i\u00e7in bilinmesi gereken temel izinlere sahip olabilir.<\/li>\n \t<li>Videolar\u0131 yaln\u0131zca \"\u00e7ekme\" tabanl\u0131 bir kitapl\u0131kta sunmak yerine kullan\u0131c\u0131lara (belki de g\u00fcnl\u00fck olarak da) g\u00f6ndermek<\/li>\n<\/ul>\nBir V\u0130YS i\u00e7in bir de\u011fer \u00f6nerisi, \u00f6\u011frenen kullan\u0131m bi\u00e7imleriyle ilgili veri analitiklerini kolayca yakalayabilme yetene\u011fidir (\u00f6rne\u011fin, kullan\u0131c\u0131lar hangi noktada izlemeyi b\u0131rakma e\u011filimindedir? Hangi par\u00e7alar\u0131 geri al\u0131p tekrar izlerler?). Bu, bir V\u0130YS'den video ak\u0131\u015f\u0131na dayan\u0131r; indirme ve ard\u0131ndan yerel depolama ve videolar\u0131n oynat\u0131lmas\u0131, verileri yakalamak i\u00e7in \u00e7ok daha karma\u015f\u0131k bir senaryo sunar (xAPI profilleri bunun i\u00e7in kullan\u0131\u015fl\u0131 olabilir).\n\nYouTube \u00ae ve Vimeo \u00ae gibi ticari bulut tabanl\u0131 video siteleri de mikro \u00f6\u011frenme videolar\u0131n\u0131n i\u00e7erik y\u00f6netimi i\u00e7in \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fck maliyetle kullan\u0131labilirler. Bunlar genellikle \u00f6zel kanallar sunarlar. Buna ra\u011fmen, baz\u0131 i\u015fletmeler tescilli olan malzemelerinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc taraf bir siteye y\u00fcklenmesini istemez.\n\nKurumsal mali y\u00f6neticilerden destek almak i\u00e7in kullan\u0131labilecek mikro \u00f6\u011frenme videolar\u0131 ile ilgili dikkate de\u011fer bir husus ayn\u0131 Disney gibi bir e\u011flence \u015firketinin onlar\u0131 \u015firket varl\u0131klar\u0131 olarak kabul etmesine benzer \u015fekilde bu videolar\u0131n kitaplara \u015firket varl\u0131klar\u0131 olarak yerle\u015ftirilebilmesidir.","rendered":"<p>Mikro \u00f6\u011frenme kavram\u0131 mobil\u00f6\u011frenmenin ortaya \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131yla g\u00fcndeme gelmi\u015ftir. K\u0131sa, kendi kendine yeten i\u00e7erik par\u00e7alar\u0131n\u0131n, t\u00fcm kurslar\u0131n aksine, mobil platform i\u00e7in daha uygun olmas\u0131 ger\u00e7e\u011finden kaynaklanmaktad\u0131r. Quinn (2011) onlar\u0131 \u201c\u00f6\u011frenenler\u201d olarak tan\u0131mlar ve onlar\u0131 bir \u00fcr\u00fcn\u00fcn tek bir \u00f6zelli\u011fi, bir hizmetin \u00f6zelli\u011fi veya daha b\u00fcy\u00fck bir i\u015flemin ad\u0131m\u0131 olan mikro-kodlar (sadece birka\u00e7 dakika uzunlu\u011funda) veya a\u015fa\u011f\u0131dakilerden olu\u015fan be\u015f ekranl\u0131 bir mod\u00fcl olarak adland\u0131r\u0131r: Giri\u015f, Konsept, \u00d6rnek, Geri bildirim ile uygulama ve \u00d6zet. Bir mikro \u00f6\u011frenme alt k\u00fcmesi, tek ve s\u0131k\u0131 tan\u0131mlanm\u0131\u015f bir konuda k\u0131sa kaydedilmi\u015f ses veya video sunumlar\u0131ndan olu\u015fan \u201cmikro dersler\u201d dir.<\/p>\n<p>\u201cMikro \u00f6\u011frenme\u201d terimi, e-\u00d6\u011frenme end\u00fcstrisinde belirli \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131mlara sahiptir ancak \u201cmikro \u00f6\u011frenme\u201d, yakla\u015f\u0131k 5 dakika veya daha k\u0131sa s\u00fcreli herhangi bir \u00f6\u011frenme varl\u0131\u011f\u0131na geni\u015f bir \u015fekilde uygulanabilir. Karma modlu mikro \u00f6\u011frenme varl\u0131klar\u0131n\u0131n bir \u00f6\u011frenme deneyimi i\u00e7inde esnek bir \u015fekilde bir araya getirilebildi\u011fi karma \u00f6\u011frenme ile ili\u015fkilidir. Bu \u201charmanlanm\u0131\u015f\u201d varl\u0131klar, performans deste\u011fi ve e\u011fitim mod\u00fclleri ile e-\u00d6\u011frenme ve e\u011fitmen e\u011fitiminin bir kar\u0131\u015f\u0131m\u0131 olabilir. K\u0131sa videolar (\u00f6rne\u011fin, mikro dersler) s\u0131kl\u0131kla mikro \u00f6\u011frenmeyi i\u00e7eren \u00e7\u00f6z\u00fcmlerin bel kemi\u011fini olu\u015fturur. Khan Academy ve TED-Ed gibi uygulamalar, ters y\u00fcz edilmi\u015f s\u0131n\u0131f modeline \u00f6zel destek sa\u011flayan mikro derslerde uzmanla\u015fm\u0131\u015ft\u0131r (bk. 7.29 Ters Y\u00fcz Edilmi\u015f S\u0131n\u0131f ).<\/p>\n<p>Mikro \u00f6\u011frenmenin temel ilkelerinden biri her bir varl\u0131\u011f\u0131n g\u00f6receli olarak kendi kendine yeten olmas\u0131d\u0131r, b\u00f6ylece \u00f6\u011frenen bir mod\u00fcl b\u0131rakarak (belki de yer imi ile de olsa) bir \u201ceksik\u201d stat\u00fcs\u00fcn\u00fc kabul etmek yerine, onu \u00f6ng\u00f6r\u00fclen k\u0131sa oturumda tamamlayabilir. Genellikle di\u011fer i\u00e7eriklerden \u00f6\u011frenme konusunda g\u00fc\u00e7l\u00fc bir ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011fa sahip de\u011fildir.<\/p>\n<p>Mikro \u00f6\u011frenme genellikle, kullan\u0131c\u0131 taraf\u0131ndan olu\u015fturulan i\u00e7eri\u011fi kapsar; \u00f6rne\u011fin, i\u015f g\u00f6revleriyle ilgili belirli konularda kullan\u0131c\u0131lar taraf\u0131ndan kaydedilen videolar. Video payla\u015f\u0131m\u0131, \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n en iyi uygulamalar\u0131 ve bilgileri payla\u015fmalar\u0131n\u0131n bir yolu olarak h\u0131zla ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r. Cavalier (2015), \u201cmikro videolar\u201d \u0131n 60 saniye veya daha az bir s\u00fcreyle s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131larak a\u015fa\u011f\u0131daki bi\u00e7imde haz\u0131rlanmas\u0131n\u0131 \u00f6nermektedir:<\/p>\n<ol>\n<li>Ba\u015fl\u0131k G\u00f6r\u00fcnt\u00fcleme Sahnesi (5 saniye)<\/li>\n<li>KOB\u0130 \/ Konuya Giri\u015f (10 saniye)<\/li>\n<li>Konu \/ Ad\u0131m 1 (10 saniye)<\/li>\n<li>Konu \/ Ad\u0131m 2 (10 saniye)<\/li>\n<li>Konu \/ Ad\u0131m 3 (10 saniye)<\/li>\n<li>\u00d6zet \/ Sonraki Ad\u0131mlar (10 Saniye)<\/li>\n<li>Kapan\u0131\u015f Sahnesi (5 Saniye)<\/li>\n<\/ol>\n<p>Mikro \u00f6\u011frenmenin avantajlar\u0131 \u015funlard\u0131r:<\/p>\n<ul>\n<li>\u00d6\u011frenenler, e\u011fitmenler ve idareciler, her biri belirli bir konuya veya \u00f6\u011frenme hedefine g\u00f6re ince ayarlanm\u0131\u015f k\u00fc\u00e7\u00fck mikro \u00f6\u011frenme varl\u0131klar\u0131n\u0131 s\u0131ralayarak \u00f6\u011frenme programlar\u0131n\u0131 \u00f6zelle\u015ftirmek i\u00e7in daha fazla esnekli\u011fe sahiptir. Mikro \u00f6\u011frenme, \u00f6zellikle mikro \u00f6\u011fretim \u015feklinde, program ba\u015flad\u0131ktan sonra veya bittikten sonra da d\u00e2hil olmak \u00fczere bir \u00f6\u011frenme program\u0131 olu\u015fturan \u00f6\u011frenme etkinlikleri dizisine herhangi bir noktada eklenebilir.<\/li>\n<li>\u0130\u00e7erik aralama ve uyarlanabilir \u00f6\u011frenme senaryolar\u0131n\u0131n uygulanmas\u0131 daha kolayd\u0131r.<\/li>\n<li>Nesne genellikle b\u00fcy\u00fck karma\u015f\u0131k dosyalar i\u00e7ermedi\u011finden ve de\u011fi\u015fikliklerin etkisi her dosyada ba\u011f\u0131ms\u0131z oldu\u011fundan i\u00e7erik yazarlar\u0131n\u0131n i\u00e7eri\u011fi g\u00fcncellemesi daha kolayd\u0131r.<\/li>\n<li>Mikro \u00f6\u011frenme, \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 \u00e7ok fazla kesintiye u\u011fratmaz (\u00f6rne\u011fin, bir konferans g\u00f6r\u00fc\u015fmesinin ba\u015flamas\u0131n\u0131 beklerken k\u00fc\u00e7\u00fck oturumlar \u015feklinde yap\u0131labilir).<\/li>\n<li>Mikro \u00f6\u011frenme, \u201chareket halindeyken\u201d mobil \u00f6\u011frenmeye daha uygundur. \u00d6\u011frenenler \u00f6\u011frenmeyi bo\u015f zamanlar\u0131 s\u00fcresince ger\u00e7ekle\u015ftirebilirler. Ayr\u0131ca mikro \u00f6\u011frenmenin mobil da\u011f\u0131t\u0131m\u0131 i\u00e7in kullan\u0131\u015fl\u0131 olan y\u00fckleme \u00f6zelli\u011fi daha h\u0131zl\u0131d\u0131r.<\/li>\n<li>Mikro \u00f6\u011frenme geni\u015f aral\u0131kl\u0131 \u00f6\u011frenme senaryolar\u0131na iyi uyum sa\u011flar (aral\u0131kl\u0131 \u00f6\u011frenme hakk\u0131nda daha fazla bilgi i\u00e7in, bk. 8.19 Mobil \u00f6\u011frenme deste\u011fi).<\/li>\n<li>Alanyaz\u0131nda yakla\u015f\u0131k 8 saniyelik ortalama ile ilgi alan\u0131n\u0131 tespit eden \u00f6\u011frenme bilimi ara\u015ft\u0131rmas\u0131yla tutarl\u0131d\u0131r (Makhlouf, 2015&#8217;te rapor edilmi\u015ftir). Bu ger\u00e7e\u011fe bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, mikro \u00f6\u011frenme \u201c\u2026 \u00f6\u011frenenin ilgisini kaybetmeden \u00f6nce bir sonraki g\u00f6reve ge\u00e7mesini\u201d sa\u011flamak i\u00e7in etkili bir yol olarak g\u00f6r\u00fclebilir. (Makhlouf, 2015).<\/li>\n<\/ul>\n<p>Mikro \u00f6\u011frenmenin \u00d6YS&#8217;ler \u00fczerindeki etkileri \u015funlard\u0131r:<\/p>\n<ul>\n<li>Kurs dizileri veya m\u00fcfredatlar yerine esnek bir \u015fekilde organize edilmi\u015f \u00f6\u011frenme veya performans destek varl\u0131klar\u0131 k\u00fct\u00fcphanelerine daha fazla odaklan\u0131lmas\u0131 gerekir.<\/li>\n<li>Mikro \u00f6\u011frenme, \u00f6\u011frenme ekosistemini do\u011fal olarak, t\u00fcm \u00f6\u011frenmelerin \u201ctam zaman\u0131nda\u201d t\u00fcketildi\u011fi ger\u00e7ek bir performans destek ortam\u0131na do\u011fru \u00e7ekmeye meyillidir. Ayr\u0131ca \u00e7evreyi bir bilgi y\u00f6netimi ekosistemine do\u011fru da hareket ettirmektedir.<\/li>\n<li>YouTube, SMS ve Twitter ile entegrasyon \u00e7ok \u00f6nemlidir, \u00e7\u00fcnk\u00fc bunlar mikro \u00f6\u011frenme i\u00e7in ideal platformlard\u0131r. Ayr\u0131ca son kullan\u0131c\u0131lar i\u00e7in ek i\u015flevsellik ile video da\u011f\u0131t\u0131m\u0131 \u00fczerinde daha fazla kontrol ve y\u00f6netim se\u00e7ene\u011fi sunan video i\u00e7erik y\u00f6netim sistemleri de bulunmaktad\u0131r.<\/li>\n<li>\u00dcst veri etiketlemesi daha \u00f6nemlidir \u00e7\u00fcnk\u00fc kullan\u0131c\u0131lar\u0131n ilgili i\u00e7erikleri daha verimli aramalar\u0131n\u0131 ve bu i\u00e7erik nesnelerini tam \u00f6\u011frenme deneyimlerine birle\u015ftirmelerini sa\u011flar.<\/li>\n<li>Mikro \u00f6\u011frenme, varl\u0131k s\u0131ralar\u0131n\u0131n \u00e7al\u0131\u015fma zaman\u0131nda dinamik olarak birle\u015ftirilebilece\u011fi bir \u00d6\u0130YS ortam\u0131na \u00e7ok uygundur. Ba\u015fka bir deyi\u015fle, mikro \u00f6\u011frenme nesneleri Lego bloklar\u0131 gibi kolayca birbirine ba\u011flanabilir.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Video tabanl\u0131 \u00d6YS&#8217;leri (\u00e7o\u011fu mikro \u00f6\u011frenme kavram\u0131na dayanmaktad\u0131r) art\u0131k ortaya \u00e7\u0131kmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde bunlar Video \u0130\u00e7erik Y\u00f6netim Sistemleri (V\u0130YS&#8217;ler) olarak adland\u0131r\u0131lmaktad\u0131r. \u00dcr\u00fcnler a\u015fa\u011f\u0131dakileri i\u00e7erir:<\/p>\n<ul>\n<li>Brightcove\u00ae<\/li>\n<li>Kaltura\u00ae<\/li>\n<li>KZO\u00ae<\/li>\n<\/ul>\n<p>Bu sistemler, uyarlanabilir bit h\u0131z\u0131 (videonun kalitesini kullan\u0131labilir bant geni\u015fli\u011fine g\u00f6re ayarlama), arama, geli\u015fmi\u015f g\u00fcvenlik ve rol tabanl\u0131 eri\u015fim, video oynat\u0131l\u0131rken g\u00f6r\u00fcnt\u00fclenmesi i\u00e7in zamanlanm\u0131\u015f e\u015fzamanl\u0131 g\u00f6r\u00fcnt\u00fcler (\u00f6rn. PowerPoint) ve e\u015fzamanl\u0131 canl\u0131 video anlat\u0131m\u0131 \/ tart\u0131\u015fma gibi \u00f6zelliklere sahiptir. Baz\u0131 kurulu\u015flar bu sistemleri temel olarak canl\u0131 sanal s\u0131n\u0131f oturumlar\u0131n\u0131n kay\u0131tlar\u0131ndan yeniden kaydedilen videolar\u0131 depolamak ve sunmak i\u00e7in kullan\u0131rlar. Di\u011ferleri bunlar\u0131 \u00f6zellikle asenkron i\u00e7erik olarak kullan\u0131lmak \u00fczere son kullan\u0131c\u0131lar, KOB\u0130&#8217;ler veya e\u011fitim personeli taraf\u0131ndan olu\u015fturulan videolar i\u00e7in kullan\u0131r.<\/p>\n<p>Bu sistemlerin baz\u0131lar\u0131nda (\u00f6zellikle KZO) ortaya \u00e7\u0131kan benzersiz bir \u00f6zellik son kullan\u0131c\u0131lar\u0131n video izlerken ek a\u00e7\u0131klamalar\u0131n\u0131 \u00fcst \u00fcste koyma kabiliyetidir. Bunlar daha sonra videonun di\u011fer kullan\u0131c\u0131lar\u0131 ve yorumlar etraf\u0131nda olu\u015fturulmu\u015f ve do\u011frudan videodaki ilgili konuma do\u011frudan ba\u011flant\u0131 kurabilen yorumlarla olu\u015fturulmu\u015f bir tart\u0131\u015fma forumu taraf\u0131ndan okunabilir.<\/p>\n<p>Kullan\u0131c\u0131 taraf\u0131ndan olu\u015fturulan i\u00e7eri\u011fi i\u00e7eren herhangi bir ortamda oldu\u011fu gibi, mikro \u00f6\u011frenme videolar\u0131 i\u00e7in bir y\u00f6netim ve i\u015f ak\u0131\u015f\u0131 yap\u0131s\u0131 olmas\u0131 gerekir (Cavalier, 2015):<\/p>\n<ol>\n<li>Videonun uygun format\u0131<\/li>\n<li>Video aramas\u0131 i\u00e7in \u00fcst veriler ve uygun etiketler<\/li>\n<li>Sisteme girmeden \u00f6nce videonun g\u00f6zden ge\u00e7irilmesi<\/li>\n<li>Oy verme veya be\u011fenme \u00f6zelli\u011finin \u00f6ne \u00e7\u0131kmas\u0131<\/li>\n<li>T\u00fcm konu uzmanlar\u0131n\u0131n g\u00fc\u00e7lendirilmesi<\/li>\n<li>\u00c7al\u0131\u015fanlar i\u00e7in videonun nas\u0131l do\u011fru bir \u015fekilde \u00e7ekilece\u011fi, d\u00fczenlenece\u011fi ve yay\u0131nlanaca\u011f\u0131 konusunda e\u011fitim<\/li>\n<\/ol>\n<p>Mikro \u00f6\u011frenme ve mikro \u00f6\u011frenme videolar\u0131n\u0131 i\u015fleyen \u00d6YS&#8217;lerin, \u00f6zellikleri ve tasar\u0131mlar\u0131nda bunlar\u0131 dikkate almalar\u0131 gerekir. Bu, \u00f6zellikle &#8220;self servis videolara&#8221; izin verdi\u011finiz bir ortamda \u00f6nemlidir; yani kullan\u0131c\u0131lar kendi videolar\u0131n\u0131 olu\u015fturup bunlar\u0131 V\u0130YS&#8217;lerine g\u00f6nderebilirler. Bu durumda \u00fcst veri etiketlemesinin, genellikle son kullan\u0131c\u0131lar\u0131n yapabileceklerinden ka\u00e7\u0131nmaya \u00e7al\u0131\u015facaklar\u0131 fazladan bir \u00e7al\u0131\u015fma gerektirdi\u011finden, i\u015fletme politikalar\u0131nda ve prosed\u00fcrlerinde (ve sistem do\u011fru etiketlendiklerini alg\u0131lamad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece i\u00e7erik nesnelerinin yay\u0131nlanmas\u0131na izin vermeyen \u00fcst veri denetimleri gibi uygulama mekanizmalar\u0131) de\u011fi\u015fiklik yap\u0131lmas\u0131n\u0131 gerektirir.<\/p>\n<p>Mikro \u00f6\u011frenme videolar\u0131, platformun s\u0131n\u0131rlamalar\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak \u00e7e\u015fitli uzunluklarda olabilir. \u0130\u015fte baz\u0131 \u00f6rnekler:<\/p>\n<ul>\n<li>YouTube \u00ae = 10 dakika<\/li>\n<li>Twitter \u00ae = 30 saniye<\/li>\n<li>Instagram \u00ae = 15 saniye<\/li>\n<\/ul>\n<p>Barry (2016), \u201cBersin&#8217;in yapt\u0131\u011f\u0131 ara\u015ft\u0131rmaya g\u00f6re, \u00f6\u011frenenlerin \u00e7o\u011fu d\u00f6rt dakikadan daha uzun s\u00fcre video izlememektedir\u201d demi\u015ftir. Hangi platformda olursa olsun, bu mikro \u00f6\u011frenme videosu i\u00e7in ger\u00e7ek\u00e7i bir \u00fcst s\u0131n\u0131r\u0131 belirler.<\/p>\n<p>\u00c7ok daha k\u0131sa \u201cnanovideolar\u201d s\u00f6z konusu oldu\u011funda, genellikle 15 saniyelik veya daha k\u0131sa videolar i\u00e7in bir ses par\u00e7as\u0131 olmas\u0131 mant\u0131kl\u0131 de\u011fildir. \u00d6\u011frenme mesaj\u0131n\u0131 etkili bir hale getirmek i\u00e7in onlar\u0131n dikkatlice yaz\u0131lmas\u0131n\u0131 daha da \u00f6nemli k\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Ultra k\u0131sa uzunluktaki mikro \u00f6\u011frenme videolar\u0131 genellikle normal veya yava\u015f \u00e7ekimde ilerlemek i\u00e7in t\u0131klatma \u00f6zelli\u011fine sahip, h\u0131zl\u0131 hareket eden bir i\u015flemi g\u00f6sterir. Mikro \u00f6\u011frenme videolar\u0131n\u0131n veya herhangi bir t\u00fcr mikro \u00f6\u011frenmenin \u00fcst verilerle etiketlenmesi \u00e7ok \u00f6nemlidir, b\u00f6ylece bireysel mikro \u00f6\u011frenme i\u00e7erik par\u00e7alar\u0131 anlaml\u0131 bir b\u00fct\u00fcn \u00f6\u011frenme deneyimine birle\u015ftirilebilir.<\/p>\n<p>Mikro \u00f6\u011frenme videolar\u0131 ekosisteminize dahil etmeyi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsan\u0131z, V\u0130YS&#8217;leri kullan\u0131p kullanmaman\u0131z, a\u015fa\u011f\u0131daki gibi sorunlar\u0131n \u00fcstesinden gelmek i\u00e7in i\u00e7erik y\u00f6netimi y\u00f6n\u00fcn\u00fc dikkate alman\u0131z \u00e7ok \u00f6nemlidir:<\/p>\n<ul>\n<li>\u0130ndirilen videolar i\u00e7in kullan\u0131m takibini yakalaman\u0131n zorlu\u011fu. Bir V\u0130YS, videolar\u0131n bu videodan izlenmesiyle ayr\u0131nt\u0131l\u0131 kullan\u0131m izlemesi i\u00e7in konumland\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/li>\n<li>Videolar\u0131n olu\u015fturulmas\u0131 ve kullan\u0131lmas\u0131 ile ilgili kurallar ve izinler, \u00f6zellikle de kullan\u0131c\u0131 taraf\u0131ndan \u00fcretilen videolarda gereklidir. Baz\u0131 d\u00fczenleyici ortamlar videoda g\u00f6sterilebilecek ayr\u0131nt\u0131lar i\u00e7in kat\u0131 kurallara veya bunlar\u0131 g\u00f6r\u00fcnt\u00fclemek i\u00e7in bilinmesi gereken temel izinlere sahip olabilir.<\/li>\n<li>Videolar\u0131 yaln\u0131zca &#8220;\u00e7ekme&#8221; tabanl\u0131 bir kitapl\u0131kta sunmak yerine kullan\u0131c\u0131lara (belki de g\u00fcnl\u00fck olarak da) g\u00f6ndermek<\/li>\n<\/ul>\n<p>Bir V\u0130YS i\u00e7in bir de\u011fer \u00f6nerisi, \u00f6\u011frenen kullan\u0131m bi\u00e7imleriyle ilgili veri analitiklerini kolayca yakalayabilme yetene\u011fidir (\u00f6rne\u011fin, kullan\u0131c\u0131lar hangi noktada izlemeyi b\u0131rakma e\u011filimindedir? Hangi par\u00e7alar\u0131 geri al\u0131p tekrar izlerler?). Bu, bir V\u0130YS&#8217;den video ak\u0131\u015f\u0131na dayan\u0131r; indirme ve ard\u0131ndan yerel depolama ve videolar\u0131n oynat\u0131lmas\u0131, verileri yakalamak i\u00e7in \u00e7ok daha karma\u015f\u0131k bir senaryo sunar (xAPI profilleri bunun i\u00e7in kullan\u0131\u015fl\u0131 olabilir).<\/p>\n<p>YouTube \u00ae ve Vimeo \u00ae gibi ticari bulut tabanl\u0131 video siteleri de mikro \u00f6\u011frenme videolar\u0131n\u0131n i\u00e7erik y\u00f6netimi i\u00e7in \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fck maliyetle kullan\u0131labilirler. Bunlar genellikle \u00f6zel kanallar sunarlar. Buna ra\u011fmen, baz\u0131 i\u015fletmeler tescilli olan malzemelerinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc taraf bir siteye y\u00fcklenmesini istemez.<\/p>\n<p>Kurumsal mali y\u00f6neticilerden destek almak i\u00e7in kullan\u0131labilecek mikro \u00f6\u011frenme videolar\u0131 ile ilgili dikkate de\u011fer bir husus ayn\u0131 Disney gibi bir e\u011flence \u015firketinin onlar\u0131 \u015firket varl\u0131klar\u0131 olarak kabul etmesine benzer \u015fekilde bu videolar\u0131n kitaplara \u015firket varl\u0131klar\u0131 olarak yerle\u015ftirilebilmesidir.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"menu_order":37,"template":"","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"_uf_show_specific_survey":0,"_uf_disable_surveys":false,"pb_show_title":"","pb_short_title":"","pb_subtitle":"","pb_authors":[],"pb_section_license":""},"chapter-type":[143],"contributor":[],"license":[],"class_list":["post-527","chapter","type-chapter","status-publish","hentry","chapter-type-numberless"],"part":308,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/527","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters"}],"about":[{"href":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/wp-json\/wp\/v2\/types\/chapter"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/527\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":530,"href":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/527\/revisions\/530"}],"part":[{"href":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/wp-json\/pressbooks\/v2\/parts\/308"}],"metadata":[{"href":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/527\/metadata\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=527"}],"wp:term":[{"taxonomy":"chapter-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapter-type?post=527"},{"taxonomy":"contributor","embeddable":true,"href":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/wp-json\/wp\/v2\/contributor?post=527"},{"taxonomy":"license","embeddable":true,"href":"https:\/\/ekitap.ankara.edu.tr\/oysk\/wp-json\/wp\/v2\/license?post=527"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}